Samenvatting

Het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier (HHNK) is geïnteresseerd in het voorkomen en de migratie van grotere diadrome vissoorten rond Spuisluis Oostoever nabij Den Helder. De spuisluis zal in de nabije toekomst worden aangepast waarbij een vismigratievoorziening (vertical slot passage) wordt aangelegd. Deze studie vormt een nulmeting naar de passeerbaarheid van Spuisluis Oostoever.De focus van dit onderzoek lag aanvankelijk op fint (Alosa fallax) en spiering (Osmerus eperlanus). Fint en spiering zijn kritische soorten. Ze stellen bepaalde habitatvoorkeuren voor het vervullen van hun levenscyclus. Wanneer deze doelsoorten het binnenwater bereiken kan dit wijzen op een mate van passeerbaarheid van kunstwerken en connectiviteit tussen en binnen de waterlichamen. Uit een verkenning van anekdotische waarnemingen, fuik- en kruisnetmetingen en eDNA resultaten zijn geen aanwijzingen gevonden voor de aanwezigheid voor fint. De aanwezigheid van spiering is wel bevestigd maar de individuen waren te klein voor een passagestudie.De aanwezigheid van Dunlipharder (Liza ramada) kon wel bevestigd worden. Na overleg met HHNK is er gekozen harder te gebruiken voor de passagestudie. Harder dient als vervangend model organisme (proxy) voor soorten die naar brak water trekken. Er werd geen intrek door Spuisluis Oostoever waargenomen. Dit lijkt er op te duiden dat de Spuisluis niet passeerbaar is. Er kan niet uitgesloten worden dat de getagde harder niet naar het binnenwater wilden migreren. Deze resultaten vormen een belangrijke aanvulling en benadrukken de noodzaak van het aanpassen en optimaliseren van de visspassage en aanleg van brakke overgangszones door HHNK in het kader van het project Ruim Baan Voor Vissen-2 (RBVV-2). Zodat passage van diadrome vissoorten kan verbeteren.Het project liet zien dat gezenderde harders zich over honderden kilometers langs de Nederlandse kust en het achterland verplaatsen en terugkeren naar Den Helder. Dit onderstreept het belang van ecologische connectiviteit binnen de grotere swimway, en benadrukt de noodzaak om de vispasseerbaarheid bij Spuisluis Oostoever te verbeteren.