Samenvatting

Door de sterke toename van dementie groeit ook de druk op mantelzorgende (schoon)kinderen. Zij schakelen vaak pas laat hulp in en lopen daardoor het risico op overbelasting. Dit onderzoek introduceert zelfbewust mantelzorgerschap en combineert gedragspsychologie, reflectieve praktijk en empathisch co-design om te verkennen hoe vroegtijdige ondersteuning kan worden ontwikkeld en ingezet. Op basis van literatuuronderzoek en co-designsessies zijn vier archetypen van mantelzorgende kinderen beschreven. Deze archetypen maken verschillen zichtbaar in motivatie, copingstijl en hulpvraaggedrag. De archetypen vormden de basis voor de ontwikkeling van een navigatiemodel, dat mantelzorg beschrijft als een dynamisch proces waarin kinderen zich door verschillende fases van dementie bewegen en op verschillende momenten andere ondersteuning nodig hebben.
Op basis hiervan is een interventieportfolio met acht interventies ontwikkeld, waaronder de Podcastwalks en de Reflectie Coach. Deze interventies activeren vier werkzame mechanismen: gestructureerde reflectie, spiegeling, externalisering van belasting, en erkenning. Door autonomie, competentie en verbondenheid te versterken, ondersteunen deze interventies preventieve gedragsverandering en bieden zij mantelzorgende kinderen praktische handelingsperspectieven om stress, overbelasting en crisissituaties te voorkomen.